Van erkenning naar procedure Arbeidsbeperking

In de zomer van 2023 erkende de VDAB mijn autisme als arbeidsbeperking. Deze erkenning geeft de werkgever recht op een financiële compensatie, in ruil voor 'Individueel MaatWerk' (ook meteen de naam van die premie). Dit betekent dat je als werknemer met een erkenning van arbeidsbeperking recht hebt op extra ondersteuning op de werkvloer, individueel vastgesteld volgens je persoonlijke noden. Bij mijn sollicitatie en contractondertekening heb ik mijn autistisch brein wel vernoemd, maar niet dat ik recht heb op extra ondersteuning. Ik zag het als een houvast, iets wat ik achter de hand hield voor tijden van nood. Die waren nu aangebroken.

Op 2 juni heb ik een afspraak met de Integratiecoach Arbeidsbeperkingen. Ik deel mijn verhaal met hem, en hij legt uit wat onze werkgever binnen 'het kader arbeidsbeperking' te bieden heeft aan haar werknemers. Alles start vanuit een erkenning van arbeidsbeperking vanuit ofwel de VDAB, of de FOD Sociale Zekerheid (voor personen met een handicap) of het VAPH (Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap). Deze erkenning is nodig om recht te hebben op ondersteuning. Met mijn erkenning vanuit de VDAB al op zak, kan de procedure voor mij opstarten.

Een passender uurrooster vinden

Een eerste aanpassing die ik uitprobeer, is een ander uurrooster. Ik zal de voormiddagen werken. In mijn vooruitbeleving zal ik op die manier minder vaak en minder zwaar over mijn grenzen gaan. Bovendien kan ik zo sneller, en dagelijks, tijd en ruimte nemen voor rust en recuperatie.

Ik heb een contract voor 60 procent van een voltijds uurrooster. Dat zijn 22,8 uren per week, of per dag 7 uren en 36 minuten. Tot dan toe werkte ik drie volle dagen; op dinsdag, woensdag en vrijdag. Om halve dagen te kunnen werken, zal ik elke dag naar naar het werk moeten gaan (3 uren en 48 minuten) en wel nog steeds één dag een volle dag moeten werken. Dat die volledige dag de dinsdag is, is snel beslist; ‘s middags staat een comité op de agenda waarop ik verwacht wordt aanwezig te zijn. De andere dagen kan ik zonder probleem halve dagen werken. Ik koos ervoor om telkens in de voormiddag te werken, omdat ik in de ochtend de meeste energie heb. Op werkdagen bereik ik mijn prikkeldrempel rond 14 uur, daarna gaat het met mij bergaf qua concentratie, verwerkingssnelheid, energie, en omhoog qua prikkelgevoeligheid.

Als de nood hoog is

Mijn gevoel van nood is zo prangend dat ik me afvraag waarom te wachten tot het doorlopen van de hele procedure alvorens te starten met het nieuwe uurrooster - een aanpassing die elke werknemer (arbeidsbeperking of niet) kan aanvragen. Immers is het ook in ieders belang dat ik zo snel als mogelijk stappen ondernemen.

Op mail laat ik de nodige personen waar ik goedkeuring van nodig heb, weten dat ik op mijn limieten zit, en vraag om met spoed het nieuwe uurrooster te regelen. In het beste geval kan ik al meteen vanaf de aankomende werkweek in dit nieuwe ritme van start gaan.

En effectief. Pas veertien dagen na mijn gesprek bij de Integratiecoach, werk ik al volgens een aangepast uurrooster. Ik voel me opgelucht en hoopvol over een betere weekstructuur. Ik kijk uit naar een betere spreiding van vergaderingen, die in het oude systeem enkel op dinsdag- en woensdagen kunnen worden ingepland. Ik hoop dat de continue stress die ik ervaar hiermee zal wegebben. Er is ook een sprankeltje hoop dat deze regeling mij zelfs mogelijks, eventueel, meer energie zal opleveren, misschien…

Stappen richting Integratieplan

Een onderdeel van de procedure rond Individueel Maatwerk, is dat je op consultatie gaat bij de onafhankelijke arbeidsarts. Het advies van de arts luidt het inschakelen van een coach voor ondersteuning op vlak van communicatie. Verder raadt zij aan om meermaals per dag korte pauzes te nemen; inderdaad een goeie tip.

Begin augustus volgt een gesprek tussen de Integratiecoach en de teamcoach, om ook aan de leidinggevende van het betrokken personeelslid de uitleg te geven over het kader Arbeidsbeperking, en over de verschillende stappen in de procedure.

Het eindpunt, en dit moet nog komen, is zoeken, bespreken en vastleggen van redelijke aanpassingen. Dit zijn "concrete maatregelen die de negatieve impact van een onaangepaste werkomgeving zoveel als mogelijk weg neemt". Die leggen werknemer en directe leidinggevende vast in een 'Integratieplan'.

De aanpassing van mijn uurrooster, én de flexibiliteit om deze opnieuw aan te passen indien nodig, wordt gezien als een aanpassing op het vlak van 'Tijd', net als het nemen van verschillende korte pauzes doorheen de dag. Een coach valt dan weer onder rubriek 'Ondersteuning / Begeleiding', en zo zijn er nog enkele andere rubrieken waaronder verscheidene aanpassingen kunnen gegroepeerd worden.

Eind augustus staat hierover een overleg ingepland. Het nut van dit integratieplan, zie ik tweeërlei. Afspraken concreet op papier hebben, kan voor mij voor meer duidelijkheid en de daarmee gepaarde gaande rust zorgen. Daarnaast zie ik het als een tool om op gestructureerde wijze kunnen uitleggen aan mijn leidinggevende waar ik het moeilijk mee kan hebben, en wat de impact ervan is op zowel de uitvoering van mijn werk als op het sociale aspect van de werkvloer.